กลุ่ม 4 จังหวัดภาคตะวันออกของไทย คือ ชลบุรี
ระยอง จันทบุรี และ ตราด
จัดเป็นพื้นที่หนึ่งซึ่งมีเสน่ห์มากที่สุดในภูมิภาคตะวันออกเฉียงใต้
และมีนักท่องเที่ยวทั้งชาวไทยและต่างประเทศเดินทางมาเยือนปีละหลายล้านคนทุกปี
เนื่องจากพื้นที่ส่วนนี้มีกิจกรรมและบริการอันเพียบพร้อม
อีกทั้งมีภูมิประเทศผสมกลมกลืนกันหลายรูปแบบ มีทั้งภูเขา ป่าไม้
และทรัพยากรสัตว์ป่าอันอุดมสมบูรณ์อยู่ทางตอนกลางของภาค
ส่วนทางด้านทิศใต้และตะวันตกเป็นปากแม่น้ำ ป่าชายเลน ชายทะเล
และหมู่เกาะอันสวยสดงดงาม ถึงขนาดมีการตั้งฉายาให้เป็น
“สวรรค์แห่งทิศบูรพา” เลยทีเดียว
เมื่อเอ่ยชื่อ “ภาคตะวันออก”
ภาพของหาดทรายชายทะเลก็อาจเด่นชัดกว่าภาพอื่นๆ
เพราะแถบนี้เป็นแหล่งพักผ่อนตากอากาศริมทะเลใกล้เมืองกรุงมาตั้งแต่เมื่อ 20-30
ปีก่อน นักท่องเที่ยวส่วนใหญ่มักพูดเป็นเสียงเดียวกันว่า
เมื่อมาเที่ยวภาคตะวันออกแล้วรู้สึกเย็นสบายจากลมทะเลที่พัดโชยอยู่ตลอดปี
แถมมีอาหารทะเลสดอร่อยให้ลิ้มลองทุกวัน อีกภาพหนึ่งที่มาเคียงคู่กับท้องทะเลก็คือ
วิถีชีวิตประมงท้องถิ่นเรียบง่ายและผูกพันกับเกลียวคลื่นและกระแสลมอยู่ทุกเมื่อเชื่อวัน
นอกจากนี้ภาคตะวันออกยังมีผืนป่าและน้ำตกใหญ่อีกหลายแห่ง
ซึ่งปัจจุบันได้รับการอนุรักษ์ไว้ในรูปแบบของอุทยานแห่งชาติและเขตรักษาพันธุ์สัตว์ป่า
ไม่ว่าจะเป็นอุทยานแห่งชาติน้ำตกพลิ้ว อุทยานแห่งชาติเขาชะเมา-เขาวง
และเขตรักษาพันธุ์สัตวป่าเขาสอยดาว เป็นต้น ยิ่งกว่านั้น
ภูมิอากาศแบบมรสุมยังช่วยเสริมให้ภาคตะวันออกสามารถปลูกยางพาราแข่งขันกับภาคใต้ได้
และถึงกับได้ชื่อว่าเป็น “เมืองแห่งผลไม้” เพราะมีทั้งทุเรียน
มังคุด เงาะ ลองกอง สละ ระกำหวาน ฯลฯ ให้ชิมกันไม่ขาดเลยทีเดียว
ภาคตะวันออกมีความสำคัญมาตั้งแต่ครั้งโบราณแล้ว
เพราะดินแดนแถบนี้มีทรัพยากรธรรมชาติและเครื่องเทศอุดมสมบูรณ์
จึงเกิดมีเมืองท่าค้าขายเปิดรับสำเภาจีนอยู่หลายแห่ง
นำพามาซึ่งความรุ่งเรืองทางเศรษฐกิจ
รวมถึงการเลื่อนไหลทางวัฒนธรรมจีนเข้ามาผสมผสานกับวัฒนธรรมไทยได้อย่างลงตัว
ดังปรากฏการตั้งรกรากของชาวจีนใน 4 จังหวัดภาคตะวันออกมาจนถึงปัจจุบันนี้
สำหรับในด้านยุทธศาสตร์นั้น ในครั้งอดีตกาล
ภาคตะวันออกมีบทบาทในการเป็นฐานส่งกำลังบำรุงและเป็นเส้นทางเดินทัพผ่านไปทำศึกด้านทิศตะวันออก
และยังปรากฏหลักฐานว่า
เมืองจันทบุรีเคยเป็นฐานที่มั่นรวบรวมไพร่พลของสมเด็จพระเจ้าตากสินมหาราช
ก่อนจะเดินทางไปรบ ณ กรุงศรีอยุธยา (หลังเสียกรุงศรีอยุธยาครั้งที่ 2)
จนกระทั่งกอบกู้เอกราชได้เป็นผลสำเร็จ
ปัจจุบันภาคตะวันออกถือเป็นด่านหน้าในการต้านศึกทางทะเลอ่าวไทย
โดยมีฐานทัพเรือสัตหีบของราชนาวีตั้งเด่นเป็นสง่า
พร้อมเรือรบหลวงจักรีนฤเบศรที่สร้างความยำเกรงให้กับผู้ที่คิดจะรุกล้ำน่านน้ำไทย
จวบจนช่วงสงครามเวียดนาม
ทหารอเมริกันได้เข้ามาขอจัดตั้งฝูงบินที่สนามบินอู่ตะเภา
และมีกองเรือรบอเมริกันเข้ามาจอดพักยังชายฝั่งทะเลตะวันออกอยู่เนืองๆ
นับเป็นจุดเริ่มของธุรกิจท่องเที่ยวในระดับสากลของแถบนี้เป็นครั้งแรก
กระทั่งรัฐบาลได้จัดสร้างท่าเรือน้ำลึกแหลมฉบัง
และนิคมอุตสาหกรรมมาบตาพุดขึ้นที่นี่
โดยใช้พลังงานจากก๊าซธรรมชาติเป็นวัตถุดิบ
ภาคตะวันออกจึงพัฒนาขึ้นอย่างรวดเร็ว
เช่นเดียวกับที่จังหวัดจันทบุรีได้กลายเป็นศูนย์กลางอัญมนีมีค่าของประเทศไทย
จนกลายเป็นผู้ส่งออกรายใหญ่ของโลก ปัจจัยต่างๆ
เหล่านี้ล้วนช่วยสนับสนุนให้ภาคตะวันออกของไทยปรากฏสู่สายตาชาวโลกได้อย่างสมภาคภูมิ
ณ วันนี้ กลุ่ม 4 จังหวัดภาคตะวันออก คือ
ชลบุรี ระยอง จันทบุรี และ ตราด
ต่างมีเป้าหมายการพัฒนาอันชัดเจนในทุกด้านไปพร้อมๆ กันเป็นองค์รวม
เพื่อให้เกิดศักยภาพสูงสุด โดยส่งเสริมให้มีการพัฒนาคุณภาพชีวิตและสิ่งแวดล้อม
ส่งเสริมการผลิตสินค้าเกษตรที่ได้มาตรฐาน
ส่งเสริมความเป็นศูนย์กลางการลงทุนด้านอุตสาหกรรมและพลังงาน
เช่นเดียวกับเป้าหมายเพื่อ “มุ่งสู่ความเป็นสากล”
อันได้แก่การส่งเสริมความเป็นเมืองท่าส่งออกสินค้าระดับโลก
ส่งเสริมความเป็นศูนย์กลางการลงทุนด้านอุตสาหรรมและพลังงาน
ดังเช่นที่มีแผนการสร้างสนามบินพาณิชย์และปรับปรุงทางหลวงหมายเลข 318 ในจังหวัดตราด
เพื่อเปิดประตูสู่อินโดจีน และเชื่อมต่อการลงทุนกับประเทศเพื่อนบ้าน
รวมถึงส่งเสริมความเป็นศูนย์กลางการท่องเที่ยวนานาชาติแบบครบวงจร
โดยนำเสนอความหลากหลายทางด้านธรรมชาติ วัฒนธรรม และวิถีชีวิต
ออกมาเผยแพร่ให้เป็นที่ประจักษ์
“ภาคตะวันออก”
ที่สุดแห่งเสน่ห์บูรพาทิศ สวรรค์ของนักท่องเที่ยวและคนแรมทาง
นี่คืออาณาจักรซึ่งเต็มไปด้วยความหลากหลายอันน่าตื่นตาที่รอให้ไปสัมผัสด้วยตัวคุณเอง
